XXI Əsrin yeni pirat siyasəti…

9 Yanvar 2017 01:35

Xəbər 46 dəfə oxunub

Ötən 2016-cı ildə Astanada keçirilməsi nəzərdə tutulan Xəzər dənizinin statusuna həsr olunacaq 5-ci sammit baş tutmadı.  

Beşinci sammit bu ilə -2017-ci ilə keçirilib, dəqiq tarixi məlum deyil. 2016-cı ildə Xəzəryanı ölkələrdən  Rusiyanın da, İranın da siyasətində Xəzər prioritet deyildi, ötən il  bu dövlətlərin  diqqət mərkəzində Suriyada Əsəd rejiminin müdafiəsi, ABŞ-da prezident seçkiləri oldu. Bu günə kimi Xəzərin statusu müəyyən olunmayıb, irəli sürülən variantlar yekdilliklə qəbul olunmadığından problem SSRİ dağılandan sonra hələ də həll olunmamş qalır. Xəzər sahilyanı 5 ölkənin hər biri üçün önəm daşıyır, bizim üçün isə xüsusi əhəmiyyətlidir. Qalan dörd ölkədən fərqli olaraq biz Xəzərdən çox asılıyıq – çörəyimiz,suyumuz, firavanlığımız , əhəmiyyətimiz bu nadir su hövzəsinin sərvətlərindən çox  asılıdır desək, məsələni şişirtmiş olmarıq. Təbii bizə aid olan hissəyə görə. Elə bütün bu status söhbətləri, sammitlər də hər kəsin payına düşəcək  hissənin üstündədir. Hələ ki, müstəqillik əldə edəndən  Xəzərdə mövqelərimizi itirməmişik. Qazaxıstan istisna olmaqla qalan üç dövlət Xəzərin bölünməsində bizim şərtləri qəbul etməsələr də , prinsipial mövqeyimiz dəyişməz qalır.
Mütəxəssislərin rəyinə görə Xəzərdə 178 milyard barrel neft, bir neçə yüz trilyon kubmetr qaz ehtiyatı var. Kürü, nərə balığı da öz yerində. Bu sərvətdən Azərbaycanın da payı yetərlidir.
Rusiya Xarici İşlər Naziri S. Lavrov Xəzərin statusu ilə verdiyi proqnozlara görə bu il sənəd imzalanacaq və Azərbaycan mövqeyindən geri çəkiləcək, xüsusilə Rusiyanın mövqeyi nəzərə alınacaq. Oxucuların bir daha nəzərinə çatdıraq ki, Azərbaycan Xəzər akvatoriyasını beş ölkə arasında milli sektorlara görə bölünməsi variantını irəli sürüb. Rusiya mətbuatında “Bakı son vaxtlara qədər israr edirdi ki…” ifadəsi və Rusiya diplomatiyasının başçısının perspektivdə sənəd imzalanacaq bəyanatı bizi narahat etməyə bilməz. Əslində bu yazının yazılmasına səbəb də Xəzərin statusu məsələsində tarixi bir mərhələ ərəfəsində olmağımızdır.
Rusiyada iqtisadi böhran dərinləşdikcə Putin komandasının büdcə doldurma planlarına Xəzərin də nefti, qazı, kürüsü, balığı daxil olacaq. Xəzər Rusiyaya görə yalnız qapalı akvatoriyada hərbi üstünlüyünü qorumaq üçün deyil. 60 döyüş gəmisinin və 20 min şəxsi heyətin olduğu Rusiya Xəzər donanması heç bir sahil ölkəsinin arsenalında yoxdur.7 oktyabr 2015-ci il tarixdə Xəzərin Lənkərana yaxın hissəsindən Suriyanı raket atəşinə tutması da əzələ nümayişi idi. Amma, Xəzər Rusiya üçün həm də, daxili problemlərini qonşuların hesabına həll etməyə imkan verən nadir bir sərvət mənbəyidir.
Rusiya yaxşı bilir ki, iqtisadi böhran Azərbaycanı da ağır duruma salıb və bu durumun daxili etirazlara, narazılığa səbəb ola bilmək ehtimalı var və bəzi dairələri, xüsusilə 5-ci kalonu ayaqlandıra bilər, hətta şimal qonşumuz süni gərginliklər də yaratmaqda əvəzsizdir. 2013-cü ildə prezident seçkiləri ərəfəsində Rusiyanın təzyiqi yaddan çıxmayıb. Rusiyanın təzyiqİ nəticəsində Azərbaycanı Xəzərin statusu məsələsində maraqlarımıza uyğun olmayan sənədin imzalanmasına məcbur etməsi bizim fəlakətimiz ola bilər.
Rusiya KİV-ləri ilin əvvəlindən Xəzər mövzusunu tam imperiya ambisiyaları baxımından tez-tez gündəmə gətirirlər. Vaxtilə Stepan Razinin quldur dəstəsinin  qənimət (zipun) ardınca Xəzərə girməsini, indiki Rusiyanın “həm qənimət, həm də neft” ardınca Xəzəri yenidən fəth etməsini vacib bilən rus siyasi yazarların bu qənaətə gəlməsini əks etdirən yazılar sıradan deyil.
Heç biz də sıradan bir məlumat kimi bu mövzuya müraciət etmədik.

Tramp seçkilərə 2012-ci ildən hazırlaşırmış

Faktinfo.az xəbər verir ki, ABŞ-da noyabr ayında keçirilən prezident seçkilərində qələbə qazanan   Donald Tramp  prosesə 4 il  əvvəldən hazırlaşıb.  CNN-nin topladığı məlumata görə Tramp prezident kürsüsünə oturmazdan öncə ona mənsub olan şirkətlərin 3 min 643 internet sayt adını satın aldığı faktı ortaya çıxıb. 2012-ci ildə alınan "Trampa Səs Vermə", "Trump Getməli" və "Artıq Trampı İstəmirik" kimi sayt adlarının da olduğu qeyd edilən xəbərdə bu yanaşmanın Trampın seçkilərdən 4 il əvvəl prezidentliyə namizəd olma planlarına aid olduğu vurğulanır.Bura Trampın 2015-ci il prezident seçkilərinə namizəd olacağını bildirdiyi vaxtdan bir neçə ay əvvələ təsadüf edən  "Amerikanı Yenidən Hegemon Et" adlı sayt adını və bunun törəmələrini aid etmək olar. Seçki kampaniyası dövründə isə Trampın 93 adı əlavə  satın aldığı iddia edilir. Onun ayrıca özünə qarşı istifadə edilə biləcək sayt adlarını da satın aldığına dair məlumatlar var. Bunlardan   ikisi  Trump Fraud.org və Trump Scam.com-dur. Trampa aid şirkətlərin səlahiyyətlisi Amanda Miller mövzu ilə əlaqədar fikir bildirib. “ Sayt adının bir başqası tərəfindən alınması və ya gələcəkdə  pis niyyətli insanların əlinə keçməsi dünya səviyyəsində bütün böyük şirkətlərin qarşılaşa biləcəyi  bir problemdir. "deyə əlavə edib. Miller şirkətin imicinin qorunması məsələsini çox ciddi qəbul etdiklərini və bu çərçivədə müsbət ya da mənfi adları satın aldıqlarını etiraf edib.

24 Fevral 2017 18:43

İlham Əliyev Yaponiya ilə siyasi əlaqələrdən danışdı

Prezident İlham Əliyev Yaponiyanın dövlət nazirinin başçılıq etdiyi nümayəndə heyətini qəbul edib. Faktinfo.az xəbər verir ki ,Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyev fevralın 22-də Yaponiyanın iqtisadiyyat, ticarət və sənaye üzrə dövlət naziri Yoşifumi Matsumuranın başçılıq etdiyi nümayəndə heyəti ilə görüşüb. *** Azərbaycan ilə Yaponiya arasında ikitərəfli əlaqələrin çox yaxşı və uzun tarixə malik olduğunu deyən dövlət başçısı ölkələrimizin müxtəlif sahələrdə uğurla əməkdaşlıq etdiyini vurğulayıb. Faktinfo.az  xəbər verir ki, Prezident İlham Əliyev siyasi sahədə əlaqələrimizin razılıq doğurduğunu deyib. Dövlət başçısı Yaponiyanın maliyyə dəstəyi ilə Azərbaycanda bir çox mühüm layihələrin icra olunduğunu, Yaponiya hökumətinin kreditləri ilə ölkəmizdə çox önəmli infrastruktur layihələrinin artıq istismara verildiyini qeyd edib. Azərbaycanın neft-qaz sektorunda da Yaponiya şirkətlərinin fəaliyyət göstərdiyini vurğulayan prezident İlham Əliyev bu şirkətlərin gələcəkdə də ölkəmizin yeni neft-qaz sahələrində iştirak edəcəklərinə ümidvar olduğunu bildirib. Ölkələrimiz arasında ticarət əlaqələrinin inkişaf etdirilməsi üçün gözəl imkanların olduğunu deyən dövlət başçısı Yaponiyanın iqtisadiyyat, ticarət və sənaye üzrə dövlət naziri Yoşifumi Matsumuranın başçılıq etdiyi nümayəndə heyətinin Azərbaycana səfəri zamanı bütün bu mövzuların və xüsusilə ticarət dövriyyəsinin artırılması istiqamətində görüləcək işlərin müzakirə ediləcəyinə, geniş fikir mübadiləsi aparılacağına və əməkdaşlıq haqqında qərarlar qəbul ediləcəyinə əminliyini ifadə edib. Azərbaycana ilk dəfə səfər etdiyini vurğulayan Y. Matsumura prezident İlham Əliyevlə görüşündən şərəf duyduğunu deyib. O, ölkəmizə səfərinin Azərbaycan ilə Yaponiya arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasının 25 illiyinin qeyd olunduğu bir vaxta təsadüf etməsinin və Azərbaycan-Yaponiya İqtisadi Komitəsinin 9-cu iclasında iştirakının onda böyük sevinc hissi yaratdığını deyib. Y. Matsumura ölkəsinin Azərbaycanla neft-qaz sahəsində əməkdaşlığın gələcəkdə də inkişaf etdirilməsində maraqlı olduğunu deyib. Görüşdə Azərbaycan ilə Yaponiya arasında əməkdaşlığın müxtəlif istiqamətlərdə, o cümlədən qeyri-neft sektoru, sənaye, kənd təsərrüfatı, səhiyyə, insan resursları, yeni yaradılmış sənaye zonalarına texnologiyaların gətirilməsi, sərmayə qoyuluşu və digər sahələrdə inkişaf etdirilməsi ilə bağlı məsələlər ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb.

22 Fevral 2017 22:02